Хятадад нэрт зураач Гао Жэнийг тус улсын хуучин удирдагч Мао Зэдуныг ёжилсон байдлаар дүрсэлсэн бүтээлүүдийнх нь төлөө гурван жилийн хорих ялаар шийтгэжээ. The Guardian-ийн мэдээлснээр, шүүх түүнийг “баатрууд болон амь үрэгдэгсдийн нэр хүнд, алдар хүндэд халдсан” гэж үзсэн байна.
Шийтгэх тогтоолыг зураачийг баривчилснаас хоёр жилийн дараа танилцуулжээ. Гао Жэнийг 2024 оны 8-р сарын 26-нд эхнэр, хүүгийн хамт Хятадад ирэх үед нь саатуулсан байна. Дараа нь цагдаа нар Бээжингийн ойролцоох түүний урланг нэгжжээ.
Хууль хүчин төгөлдөр болохоос өмнөх бүтээлүүд хэрэгт оржээ
Энэ хэргийг хүний эрхийн байгууллагууд шүүмжилж байна. Тэдний онцолж буйгаар, яллах үндэслэл болсон бүтээлүүдийг Гао Жэнь холбогдох хууль батлагдахаас 10 гаруй жилийн өмнө бүтээсэн аж.
Хятадын “баатрууд болон амь үрэгдэгсдийг гүтгэх”-ийг хориглосон хууль 2018 онд хүчин төгөлдөр болсон. Өмнө нь уг хуулийг Хятадын түүхийн зарим үйл явдлын албан ёсны тайлбарт эргэлзсэн хүмүүст ашиглаж байжээ.
Өдгөө 70 настай Гао Жэнь Хятадын иргэн бөгөөд АНУ-д байнгын оршин суугчийн статустай. Тэрээр олон жилийн турш ах Гао Цянтайгаа хамтран ажилласан. Тэдний хамгийн алдартай бүтээлүүдийн нэг нь өвдөг сөхөрсөн Мао Зэдуны баримал юм. Өөр нэг бүтээлд Маогийн долоон дүр Исүс рүү буу чиглүүлж буйгаар харуулжээ.
Гэр бүлийнхэн нь эрүүл мэнд муудсан гэж мэдэгдэв
Зураачийн эхнэр Жао Ялян сүүлийн хоёр жил гэр бүлийнхний хувьд маш хүнд сорилт болсон гэж ярьжээ. “Түүнийг баривчлах, шүүх ёсгүй байсан. Бидэнд зовж хүлээхээс өөр сонголт байгаагүй… Энэ бүхэн дахиад ийм удаан үргэлжлэх нь надад маш гунигтай байна” гэж тэр шийдвэр гарсны дараа хэлсэн байна.
Гэр бүлийнхэн нь Гаог хоригдож байх хугацаанд эрүүл мэнд нь муудсан гэж мэдээлжээ. Тэдний хэлснээр, тэр ухаан алдаж, нуруу, өвдөг, амьсгалын асуудалтай болсон бөгөөд зун халуунд цохиулсан байна.
Гэсэн ч Гао хоригдож байхдаа ч уран бүтээлээ үргэлжлүүлжээ. Тэнд байхдаа тэр өнгөт цаасан хайчилбарын цуврал бүтээл хийсэн байна. Ах Гао Цяны хэлснээр, зураач сэтгэлзүйн хувьд “гайхмаар тунгалаг, хугарашгүй” хэвээр байгаа аж.
Amnesty International-ийн Хятад дахь захирал Сара Брукс дээд хэмжээ болох гурван жилийн хорих ял оноосон нь эрх баригчид бусад уран бүтээлчдийг бие даан үзэл бодлоо илэрхийлэхээс айлгахыг оролдож буйн шинж гэж мэдэгджээ.
Гао Жэнийг саатуулснаас хойш түүний эхнэр, хүү хоёр ч Хятадаас гарч чадахгүй байгаа гэж мэдээлсэн байна. Хүний эрхийн хамгаалагчдын хэлснээр, эхнэрт нь үндэсний аюулгүй байдлын шалтгаанаар гадаад руу зорчихыг хоригложээ. Тэдний хүү АНУ-ын иргэн боловч эцэг эхгүйгээр Хятадаас гарах боломжгүй байгаа аж.
