АНУ-ын Конгрессын завсрын сонгуульд Ардчилсан нам ялалт байгуулсан нь Ерөнхийлөгч Дональд Трампын гадаад бодлогыг эрс эргэн харахад хүргэж болзошгүй байна. Конгрессын хоёр танхимд хоёуланд нь хяналтаа тогтоосноор тэд олон улсын таван гол асуудлаар ерөнхийлөгчийн шийдвэрүүдэд хязгаарлалт тавих боломж бүрдлээ хэмээн “Reuters” агентлаг мэдээллээ.
Ирэх нэгдүгээр сараас эхлэн Ардчилсан нам хууль тогтоох үйл ажиллагааны хөтөлбөрийг тодорхойлж, төсвийн эрх мэдлээ ашиглан Цагаан ордны засаг захиргаанд шахалт үзүүлэх боломжтой болохыг уг мэдээнд онцолсон байна. “Reuters”-ээс нэрлэсэн Вашингтоны гадаад бодлогод гарч болзошгүй таван гол өөрчлөлт:
- Ирантай хийж буй дайныг зогсоох: Хэрэв Трамп тусгай ажиллагааг үргэлжлүүлэх талаар Конгрессоос албан ёсны зөвшөөрөл авч чадахгүй бол Ардчилсан нам байлдааны ажиллагааг зогсоохыг шаардаж магадгүй байна. Засаг захиргаанд шахалт үзүүлэхийн тулд тэд батлан хамгаалахын зардлыг танах, төрийн өндөр албан тушаалд нэр дэвшигчдийг батламжлах явцыг удаашруулах, Ираны талаарх төлөвлөгөөний нээлттэй тайланг шаардах зэрэг хөшүүргүүдийг ашиглах боломжтой. Өмнө нь Конгрессын хоёр танхим цэргийн ажиллагааг Конгрессын зөвшөөрөлгүй явуулахыг зогсоох тогтоол баталж байсан ч ерөнхийлөгчийн засаг захиргаа үүнийг үл тоомсорлосон юм.
- Украинд үзүүлэх тусламжийг сэргээх: “Reuters”-ийн тооцооллоор уг санаачилгыг олон бүгд найрамдахчууд ч дэмжих магадлалтай бөгөөд энэ нь ерөнхийлөгчийн хоригийг (veto) давахад шаардлагатай гуравны хоёрын саналыг бүрдүүлэх боломжийг олгоно. Түүнчлэн Конгрессын гишүүн Грегори Микс Оросын дизель түлшийг дэлхийн зах зээлд эргүүлэн гаргах Трампын төлөвлөгөөний эсрэг хоёр намын хамтарсан хуулийн төслийг өргөн барьжээ. (Москвагийн зүгээс Киевт цэргийн тусламж үзүүлэхийг эрс буруушаасаар байгаа билээ.)
- Израильд үзүүлэх тусламжийг хязгаарлах: Газын зурвас дахь дайны улмаас Ардчилсан намын дотоодод Израилийн нэр хүнд буурч байгаатай холбогдуулан тус улсад олгох цэргийн дэмжлэгийг бууруулах эсвэл бүрмөсөн зогсоож болзошгүй байна. АНУ-аас Израильд олгодог суурь тусламжийн хэмжээ жилд 3.8 тэрбум ам.долларт хүрдэг аж.
- Цэргийн зардлыг танаж, гадаад тусламжийг сэргээх: Батлан хамгаалахын төсвийг 67 хувиар нэмэгдүүлж, 1.5 их наяд ам.долларт хүргэх Трампын саналыг Ардчилсан нам эсэргүүцэх төлөвтэй байна. Өмнө нь тэд Сенатад уг санаачилгыг хааж байсан билээ. Түүнчлэн хууль тогтоогчид Конгресс нэгэнт баталсан ч засаг захиргааны зүгээс царцаасан эсвэл цуцалсан олон тэрбум долларын гадаад тусламжуудыг сэргээхээр зорьж байна.
- Латин Америкийн бодлогод тавих хяналтыг чангатгах: Ардчилсан намынхан тус бүс нутагт хэрэгжүүлсэн засаг захиргааны үйлдлүүд, тухайлбал Венесуэлийн Ерөнхийлөгч Николас Мадурог эрх мэдлээс нь зайлуулах ажиллагаа болон тус улсын эрэг орчмын завьнуудад АНУ-ын зэвсэгт хүчин цохилт өгсөн хэргийг шалгах нээлттэй сонсгол, мөрдөн шалгалтыг санаачилж болзошгүй байна. Үүнээс гадна тэд Кубын эсрэг хориг арга хэмжээ болон Гондурас, Аргентин, Колумби, Бразилын сонгуульд АНУ хөндлөнгөөс оролцохыг эсэргүүцэж байгаа юм.
Цагаан ордон өмнө нь өгсөн тайлбартаа Ардчилсан нам Конгресст хяналтаа тогтоосны дараа Трампын гол шийдвэрүүдийг хүчингүй болгохыг оролдоно гэж мэдэгдэж байв.
Түүнчлэн ерөнхийлөгчийн засаг захиргаа ардчилсан намынхныг Дээд шүүхийн бүрэлдэхүүнийг өргөжүүлэх болон ерөнхийлөгчид импичмент зарлах үйл явцыг эхлүүлж магадгүй хэмээн үзэж байна. Гэхдээ Цагаан ордноос ийм оролдлогууд бүгд бүтэлгүйтэх болно гэдгийг цохон тэмдэглээд, «Ерөнхийлөгч Трамп тэмцлээ хэзээ ч зогсоохгүй» гэсэн мэдэгдлийг албан ёсны цахим хуудсандаа нийтэлжээ.
11 дүгээр сарын 3-нд болсон завсрын сонгуулийн урьдчилсан дүнгээр Ардчилсан нам Конгрессын хоёр танхимд хоёуланд нь олонх болсон юм. Энэ долоо хоногийн эхээр Трамп тэдэнтэй хамтран ажиллахад бэлэн буйгаа илэрхийлсэн боловч үүнээс өмнө ардчилсан нам ялсан тохиолдолд өөрөө «Ноён Хориг» (Mr. Veto) болох болно хэмээн сануулж байсан билээ.
