Титаник хөлгийн сүйрлээс үлдсэн 100 гаруй ховор эд өлгийн зүйлийг дуудлага худалдаанд оруулах гэсэн “RMS Titanic” компанийн төлөвлөгөө АНУ-ын Засгийн газрын хүчтэй эсэргүүцэлтэй тулгарлаа. Эдгээр олдворуудын дунд зорчигчдын хувийн эд агуурс, мөнгөн тэмдэгт, гал тогооны хэрэгсэл болон хөлгийн дотоод чимэглэлүүд багтсан байна. Түүхийн хосгүй өвийг хувийн цуглуулагчдын гарт өгөх үү, эсвэл нийтийн хүртээл болгож үлдээх үү гэдэг асуудал ийнхүү хууль эрх зүйн маргаан дагуулж эхэллээ.
Хууль ёсны гэрээ ба ашиг сонирхлын зөрчил
Уг хөлгөөс олдвор аврах онцгой эрхийг эзэмшдэг “RMS Titanic” компани анхандаа эдгээр зүйлсийг зөвхөн музей, үзэсгэлэнгийн зориулалтаар олон нийтэд дэлгэх амлалт өгсөн байжээ. Гэвч энэ удаад тэд гэрээгээ өөрчилж, олдворуудыг арилжааны зорилгоор худалдахаар шийдсэн нь холбооны байгууллагуудын дургүйцлийг хүргэсэн юм.
АНУ-ын Үндэсний далай, агаар мандларын захиргааны (NOAA) байр суурь: Энэхүү борлуулалт нь “RMS Titanic” компанийн урьд нь хүлээсэн хууль ёсны үүрэг хариуцлага болон холбогдох дүрмийг шууд зөрчиж буй үйлдэл гэж үзэж байна.
Түүхэн олдворуудын үнэ цэн ба өмнөх дуудлага худалдаанууд
Компани 1987 оноос хойш далайн гүнээс мянга мянган эд зүйлс, тэр байтугай хөлгийн их биеийн хэсгийг хүртэл гаргаж ирсэн байдаг. Тэд үзэсгэлэнгээс олсон орлогоороо дараагийн хайгуулын ажлаа санхүүжүүлдэг гэж тайлбарладаг ч дуудлага худалдааны зах зээл дээр Титаникийн эд зүйлс асар өндөр үнэ хүрдэг нь нууц биш юм. Үүнийг гэрчлэх гол жишээнүүдээс дурдвал:
- Исидор Штраусын алтан цаг: Нэгдүгээр зэргийн зорчигчийн эдэлж байсан 18 каратын алтан цаг хоёр сая гаруй ам.доллароор зарагдсан.
- Аврах хантааз: Өнгөрсөн дөрөвдүгээр сард зохион байгуулагдсан дуудлага худалдаагаар 906 мянган ам.долларын үнэ хүрсэн.
- Оскар Холверсоны захидал: Америкийн зорчигчийн бичсэн, усанд автсан ч хэлбэрээ алдаагүй үлдсэн түүхэн захидал.
- Бусад ховор нандин зүйлс: Анхны хоолны цэс, аяллын тасалбар, хийл хөгжим зэрэг олон зүйл хэдийн хувийн цуглуулгад оржээ.
Далайн гүнд нойрсож буй түүхийг мөнгөөр үнэлэх үү, эсвэл хүн төрөлхтний соёлын өв хэвээр нь хадгалах уу гэдэг шүүхийн шийдвэр хэрхэн гарахыг дэлхий нийт анхааралтай ажиглаж байна.
