Чингэлтэй дүүргийн 12 дугаар хорооны оршин суугч Ж.Цэнд-Аюушийн гэр бүл өнөөдөр бусдад үлгэр жишээ болохуйц “ухаалаг” амьдарч байна. Тэд нарны хавтангийн тусламжтайгаар цахилгаан болон дулааны асуудлаа бүрэн шийдэж, утаагүй, эрүүл орчинд өвлийг өнтэй давж байна. Өдрийн нарнаас хуримтлуулсан эрчим хүчээ батарейдаа нөөцөлж, оройн оргил ачааллын үеэр ашигладаг нь төвийн шугамын ачааллыг бууруулаад зогсохгүй гэр бүлийн төсөвт нь бодит хэмнэлт авчирчээ.
“Чөлөөлье” санаачилга: Хүнд суртлаас ногоон эрчим хүч рүү
УИХ-ын даргын дэвшүүлсэн “Чөлөөлье” санаачилга нь айл өрх бүрийг зөвхөн хэрэглэгч биш, харин эрчим хүч үйлдвэрлэгч болгох алсын хараатай. Өмнө нь иргэд 20 кВт хүртэлх нарны системийг төвийн шугамд холбохын тулд 9-15 шат дамжлага дамжиж, бүтэн жилийн хүнд сурталтай нүүр тулдаг байв. Харин одоо энэхүү гацааг арилгаснаар Чингэлтэй дүүргийн 83 өрх хэдийнэ нүүрснээс татгалзаж, илүүдэл эрчим хүчээ борлуулан орлого олох боломжтой болсон байна.
Ногоон эрчим хүч рүү шилжсэний гол давуу талууд:
- Эдийн засгийн эрх чөлөө: Сар бүрийн цахилгааны төлбөрөөс чөлөөлөгдөж, илүү гарсан эрчим хүчээ сүлжээнд нийлүүлж орлого олох.
- Ухаалаг хяналт: Гар утасны аппликейшн ашиглан хэдий хэмжээний эрчим хүч үйлдвэрлэж, зарцуулж байгаагаа цаг тухай бүрт нь хянах.
- Найдвартай байдал: Төвийн цахилгаан тасарсан үед ч нөөцөлсөн цэнэгээрээ гэрэлтэй, дулаан байх боломж.
- Аюулгүй орчин: Гал түлэх, угаарын хийн эрсдэлээс ангижирч, үр хүүхдэдээ аюулгүй тохь тухтай орчныг бүрдүүлэх.
Төрийн байгууллагууд жишиг болов: “Ногоон” сургуулийн туршлага
Энэхүү шинэчлэл зөвхөн айл өрхөөр хязгаарлагдахгүй, төрийн байгууллагуудад ч амжилттай хэрэгжиж эхэллээ. Ерөнхий боловсролын 49 дүгээр сургууль дээвэр дээрээ 72 ширхэг нарны хавтан суурилуулснаар нийслэлийн анхны “ногоон” сургууль болон тодров. Ингэснээр тус сургууль цахилгааны төлбөрөө 80 хувь хэмнэж байгаа бөгөөд энэ нь төсвийн мөнгийг үр ашигтай зарцуулах том боломж гэдгийг харуулж байна.
Цаашид Чингэлтэй дүүргийн төрийн 51 байгууллага энэ жишгээр нарны эрчим хүч рүү шилжвэл улсын төсвөөс жилд 9 тэрбум төгрөг хэмнэх тооцоо гарчээ. УИХ-ын дарга Н.Учрал “Эрчим хүчний хараат байдлыг бууруулах 3х100 арга хэмжээ”-ний хүрээнд энэ ажлыг улс даяар өргөжүүлж, иргэдэд хөнгөлөлттэй зээл олгох эрх зүйн орчныг бүрдүүлэхээ мэдэгдээд байна. Сэргээгдэх эрчим хүч бол манай улсын хувьд зөвхөн сонголт биш, харин эрчим хүчний бие даасан байдлаа хангах хамгийн оновчтой гарц юм.
