АНУ-ын Ерөнхийлөгч Доналд Трампын санаачилсан, дэлхий дахинд өрнөж буй мөргөлдөөнүүдийг шийдвэрлэх зорилготой “Энх тайвны зөвлөл”-ийн үйл ажиллагаа албан ёсоор эхэллээ. 2026 оны нэгдүгээр сарын 22-ны Пүрэв гарагт Швейцарын Давос хотноо зохион байгуулагдсан тусгай арга хэмжээний үеэр Монгол Улсын Ерөнхий сайд Ж.Занданшатар зөвлөлийн чартерт гарын үсэг зурж, манай улс тус байгууллагын гишүүн болсныг баталгаажуулсан байна.
Энх тайвны зөвлөлийн бүтэц ба чиг үүрэг
Доналд Трамп өнгөрсөн оны есдүгээр сард Газын зурвасын дайныг зогсоох төлөвлөгөөнийхөө хүрээнд энэхүү зөвлөлийг байгуулахаа анх зарласан юм. Зөвлөл нь зөвхөн Ойрх Дорнод төдийгүй дэлхийн бусад бүс нутагт болж буй зэвсэгт мөргөлдөөнийг зогсоох, энх тайвныг тогтооход зуучлах үүрэгтэй. АНУ-ын Ерөнхийлөгч тус зөвлөлийн даргаар ажиллах бөгөөд гишүүн орнуудын бүрэн эрхийн хугацаа гурван жил байх аж. Харин $\$1 \text{ тэрбум}$ ам.долларын хандив өгсөн улс байнгын гишүүний статустай болох боломжтойг дүрмэндээ тусгажээ.
Зөвлөлийн гүйцэтгэх удирдлагын багт АНУ-ын Төрийн нарийн бичгийн дарга Марко Рубио, Трампын тусгай элч Стив Виткофф, Их Британийн Ерөнхий сайд асан Тони Блэйр болон Жаред Кушнер нарыг томилоод байна. Хэдийгээр зарим дипломатууд энэхүү бүтцийг Нэгдсэн Үндэстний Байгууллагын (НҮБ) үйл ажиллагаатай давхцаж, улмаар олон улсын дэг журамд нөлөөлж магадгүй гэж болгоомжилж байгаа ч олон улсын зүгээс ихээхэн анхаарал хандуулж байгаа юм.
Олон улсын оролцоо ба гишүүн орнууд
Цагаан ордноос нийт 50 орчим улсад урилга илгээснээс 35 улс албан ёсоор хүлээн авч, Давост болсон арга хэмжээний үеэр чартерт гарын үсэг зуржээ. Урилгыг хүлээн авсан орнуудын дунд АНУ-ын урт хугацааны холбоотнуудаас гадна Беларусь зэрэг харилцаа төвөгтэй байсан орнууд ч багтсан байна.
Зөвлөлийн чартерт гарын үсэг зурсан улсууд: Аргентин, Албани, Армени, Азербайжан, Бахрейн, Беларусь, Болгар, Египет, Унгар, Израиль, Индонез, Иордан, Казахстан, Косово, Марокко, Монгол, Пакистан, Катар, Саудын Араб, Турк, Арабын Нэгдсэн Эмират, Узбекистан, Вьетнам зэрэг нийт 35 улс байна.
Харин Франц, Норвеги, Их Британи, Словени, Швед зэрэг улсууд урилгыг хүлээн авахаас татгалзсан эсвэл болгоомжилсон байр суурь илэрхийлсэн бол Хятад, Орос, Энэтхэг, Герман, Канад, Украин болон Европын Холбоо одоогоор албан ёсны хариу өгөөгүй, асуудлыг судалж байгаа юм байна. Пап лам Лео Ватиканы нэрийн өгсөн хариундаа урилгыг хүлээн авсан ч оролцох эсэхээ нухацтай бодож үзэх шаардлагатайг тэмдэглэжээ.
