Ойрхи Дорнодод үүсээд буй зэвсэгт мөргөлдөөний улмаас дэлхийн эрчим хүчний гол зангилаа болох Ормузын хоолой хаагдаж, олон улсын зах зээлд шатахууны хомсдол нүүрлээд байна. АНУ болон Израил улс Ираны эсрэг цэргийн ажиллагаа явуулж байгаатай холбогдуулан Ираны тал тус хоолойг хяналтдаа авч, газрын тос, байгалийн хийн тээвэрлэлтийг зогсоосон юм. Үүссэн нөхцөл байдалтай холбогдуулан АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трамп “Financial Times” сонинд өгсөн ярилцлагадаа БНХАУ-д хандан хатуу байр суурь илэрхийллээ.
Ерөнхийлөгч Трамп хэлэхдээ, хэрэв Бээжингийн эрх баригчид Ормузын хоолойг нээх ажиллагаанд цэргийн хүчээр туслахгүй бол энэ сарын сүүлээр хийхээр төлөвлөсөн төрийн айлчлалаа цуцлахаа мэдэгдэв. Түүний байр суурийг тоймловол:
- Айлчлалын асуудал: Хэрэв Хятад улс хамтран ажиллахгүй бол есөн жилийн дараа хэрэгжих ёстой байсан дээд хэмжээний уулзалтыг хойшлуулна.
- Эдийн засгийн хамаарал: Ормузын хоолой нь БНХАУ-ын эрчим хүчний импортын гол зам тул Бээжин энэ асуудалд бидэнтэй ижил сонирхолтой байх ёстой.
- Цаг хугацааны хүчин зүйл: Дээд хэмжээний уулзалтын үеэр энэ асуудлыг хэлэлцэх нь хэтэрхий оройтох тул яаралтай арга хэмжээ авах шаардлагатай.
АНУ-ын зүгээс НАТО-гийн холбоотнууд болон Азийн түнш орнууддаа Ормузын хоолой руу цэргийн хөлөг онгоцуудаа илгээхийг уриалсан ч ихэнх улс орон Ираны дайнд шууд татагдан орохоос эмээж, татгалзсан хариу өгөөд байгаа юм. Хятадын шинжээчид ч Цагаан ордноос ирсэн энэхүү шаардлагыг эсэргүүцэж, Вашингтоны эхлүүлсэн дайны хариуцлагыг Бээжин хамт үүрэх шаардлагагүй бөгөөд цэргийн хөлөг илгээх нь дайнд оролцсонтой ижил үйлдэл болно гэж дүгнэжээ.
Ерөнхийлөгч Трампын энэхүү мэдэгдэл нь дэлхийн хоёр том гүрний харилцааг улам хурцатгаж, эрчим хүчний хямралыг дипломат аргаар шийдвэрлэх боломжийг багасгаж байна хэмээн олон улсын ажиглагчид үзэж байна. Одоогоор БНХАУ-ын Гадаад хэргийн яамнаас энэхүү “болзол”-д албан ёсны хариу өгөөгүй байгаа ч талуудын хэлэлцээр мухардалд орох эрсдэл нэмэгдсээр байна.
