Кентуккигийн их сургуулийн судлаачдаар ахлуулсан олон улсын баг Антарктидын цорын ганц уугуул шавж дэлхийн хамгийн алслагдсан бүс нутагт амьдардаг хэдий ч аль хэдийн микропластик хэрэглэж эхэлснийг тогтоожээ.
Энэхүү судалгааны талаар Science Daily сэтгүүлд үндэслэн Mongolnews24.com мэдээллээ. Энэ нь микропластик Антарктидын шавжинд хэрхэн нөлөөлж буйг судалсан анхны ажил бөгөөд зэрлэг байгаль дахь хөх түрүүхэйний (мошка) бие дотор хуванцар хэсгүүд байгааг баталсан анхны тохиолдол болж байна. Судалгааны төвд Антарктидын хойгт амьдардаг, будааны үр шиг хэмжээтэй, нисдэггүй Belgica antarctica хэмээх төрөл багтжээ. Энэ нь дэлхийн хамгийн өмнөд цэгт амьдардаг цорын ганц шавж юм.
Судалгааны явц ба үр дүн
- Амьдрах орчин: Тэдний авгалдай Антарктидын хойгийн чийглэг хөвд, замаг дунд амьдардаг бөгөөд нэг метр квадрат талбайд 40 мянга хүртэлх тоогоор оршдог. Тэд хэт хүйтэн, ган гачиг, давсжилт болон хэт ягаан туяаг тэсвэрлэх чадвартай “полиэкстремофил” амьтад юм.
- Лабораторийн туршилт: Эрдэмтэд авгалдайнуудыг их тунгаар микропластикт өртүүлэхэд тэдний амьд үлдэх чадвар болон бодисын солилцоонд шууд өөрчлөлт гараагүй байна. Гэвч нарийвчилсан шинжилгээгээр авгалдайнуудын өөхний нөөц багассан болох нь тогтоогджээ. Өөх нь Антарктидын хатуу ширүүн уур амьсгалд эрчим хүч хуримтлуулахад амин чухал үүрэгтэй байдаг.
- Зэрлэг байгаль дахь байдал: 2023 онд Антарктидын баруун эргийн 13 арлаас авсан дээжийг шинжлэхэд 40 авгалдайн хоёроос нь микропластик илэрсэн байна.
Ирээдүйн аюул занал
Хэдийгээр Антарктид дахь хуванцар бохирдлын хэмжээ дэлхийн бусад хэсгээс харьцангуй бага байгаа ч микропластик хэдийнэ экосистемд нэвтэрч, шавжны эрчим хүчний тэнцвэрт байдалд нөлөөлж эхэлснийг судлаач Жек Девлин онцолжээ. Эдгээр шавж нь хуурай газрын махчин амьтангүй тул хуванцар идэш тэжээлийн хэлхээгээр цааш дамжих магадлал бага. Гэвч уур амьсгалын өөрчлөлт болон дулааралтай хавсарвал урт хугацаандаа сөрөг нөлөө үзүүлж болзошгүйг эрдэмтэд анхааруулж байна.
